Рубрика: Քիմիա

Թթվածին. Քիմիա

Գիտնականները պատմել են, թե ինչ տեղի կունենա Երկրի հետ, եթե թթվածին չլինի  ընդամենը հինգ վարկյան | Artsakhpress.am | Արցախի անկախ լրատվական ...

Թթվածինն անգույն, անհամ և անհոտ գազ է: Այդ պատճառով մեր զգայարաններն այն չեն ընկալում: Սակայն թթվածնի բացակայությունը կամ անբավարարությունը կզգանք անմիջապես. պարզապես շնչահեղձ կլինենք:Երկրի վրա թթվածինն ամենատարածված քիմիական տարրերից է և հանդիպում է ամենուրեք, այն կազմում է օդի, ջրի, երկրակեղևի, կենդանի օրգանիզմների, բույսերի զգալի մասը: Թթվածինը մտնում է մեր սննդամթերքի՝ ածխաջրերի, ճարպերի, սպիտակուցների բաղադրության մեջ:Թթվածինը կարևոր է հատկապես նրանով, որ մենք շնչում ենք այն: Շնչառությունը Երկրի կենսոլորտի, կյանքի գոյատևման ամենակարևոր նախապայմանն է:Թթվածինը մթնոլորտում գտնվում է ազատ վիճակում (O2) և կազմում է նրա հինգերորդ մասը: Մթնոլորտի վերին շերտերում թթվածինը գտնվում է օզոնի (O3) ձևով, որը կարևոր նշանակություն ունի Երկրի վրա կյանքի պահպանության խնդրում: Մթնոլորտում թթվածնի կորուստը՝ օքսիդացման, այրման, նեխման և շնչառության պատճառով, բույսերը վերականգնում են լուսասինթեզով: Նրանք նույնպես շնչում են, սակայն դա տեղի է ունենում օրվա միայն մութ ժամերին՝ գիշերը:Թթվածնի հետ նյութերի փոխազդեցությունը կոչվում է օքսիդացում: Օքսիդացման ռեակցիաներ են այրումը, շնչառությունը, մետաղների ժանգոտումը, բույսերի մնացորդների փտումը և այլն:Այրումն ուղեկցվում է ջերմության և լույսի անջատմամբ: Այրվում են փայտը, ածուխը, թուղթը, բնական գազը, նավթը և այլն: Կենսաքիմիական շարժընթացներում տեղի է ունենում դանդաղ օքսիդացում, որի ժամանակ թթվածնի հետ նյութի փոխազդեցությունն ընթանում է դանդաղ, ջերմությունն անջատվում է աստիճանաբար՝ առանց լույսի անջատման: Դանդաղ օքսիդացում են, օրինակ, խաղողաշաքարի (գլյուկոզի) օքսիդացումն օրգանիզմում, բույսերի մնացորդների փտումը, շնչառությունը, լուսասինթեզը, երկաթի ժանգոտումը խոնավ օդում:Տեխնիկայում թթվածինը ստանում են հեղուկ օդի կոտորակային թորմամբ և ջրի էլեկտրոլիզով:

Рубрика: Քիմիա

Ջրածին. Քիմիա

684.jpg

Ջրածինը ՝ Hydrogenium – ն է, լատիներեն նշանակում է ջուր ծնող: Ջրածնի ատոմն ունի ամենապարզ կառուցվածքը` մեկ դրական լիցքով միջուկի  շուրջը սփռված է մեկ էլեկտրոն:

Ջրածինը կազմում է  ջրի զանգվածի 11%-ը, մտնում է բոլոր բուսական` մրգերի, բանջարեղենների, թթուների,  և կենդանական նյութերի` ճարպերի, սպիտակուցների,  ածխաջրերի, նավթի, և շատ այլ հանքային նյութերի բաղադրության մեջ:  Նա կազմում  է արեգակի և աստղերից շատերի զանգվածի կեսից ավելին: Արեգակնային համակարգի ամենամեծ մոլորակը` Յուպիտերը, համարյա լրիվ կազմված է ջրածին քիմիական տարրից: Ցածր ջերմաստիճանի և շատ բարձր ճնշման պատճառով ջրածինն այդ մոլորակի վրա գտնվում է պինդ վիճակում:

Ջրածինը բնության մեջ ազատ վիճակում հանդիպում է չնչին քանակով՝ գլխավորապես մթնոլորտի  վերին շերտերում:  Երբեմն, այն երկրի ընդերքից դուրս է գալիս այլ գազերի հետ հրաբխային ժայթքումների, ինչպես նաև նավթի արդյունահանման ժամանակ:

Рубрика: Հանրահաշիվ

Հանրահաշիվ․ Վիետի թեորեմ

Առաջադրանքներ

Վիետի թեորեմ

x2+px+q=0

x1x2=q

x1+x2=-p

1․Կազմի՛ր քառակուսի հավասարում,որի արմատներն են․

1) 2 և 3

2) 6 և-1

3) -5 և -3

4)1 և -2  

5)3 և 0

6)  3 և 3

7) -2 և -2

8) -1 և -4

1. x2-5x+6=0

2․ x2-5x-6=0

3․ x2+8x+15=0

4․x2+x-2=0

5․ x2-3x=0

6․ x2-6x+9=0

7. x2+4x+4=0

8. x2+5x+4=0 

Рубрика: English

Destination B1 Unit 3, ex. A-I

Topic vocabulary

A. Complete the crossword.

Across

1. If he wins this match, he’ll be the world champion!

4. I’m thinking of joining a gym to get more exercise.

5. Our basketball coach said that I can play on Saturday!

8. The referee blew his whistle and the game started.

11. Mark’s band play traditional folk music — they often preform at country fairs and festivals.

Down

2. I’m sorry, but you have to be a member of the golf club to play here.

3. My opponent was a brilliant player and I didn’t manage to win the match.

6. Tom is really good at cards. He would never cheat.

10. I took a big risk by doing the parachute jump, but I loved every second of it!

B. Complete using the correct form of the words and phrases in the box.

Do you dream of scoring the winning goal in a football match, or beating a top tennis player? Sport interests most young people, and it’s a great way to stay healthy and have fun at the same time. That’s why the local council has decided to help young people who want to organize their own sports club. We know it’s a big challenge, and that’s why we’ll give you the money you need to get started. We’ll help you find a place to train and give you money to find good players in your area. Contact the Town Hall for details.

C. Circle the correct word.

1. I really like playing board games like Monopoly and Cluedo.

2. Roy was the best player, so he wasn’t surprised when he became captain of the team.

3. Lots of people get pleasure from just watching sport from their armchairs.

4. I thought the music at the concert we went to last night was great.

5. Everyone in my family supports the same team.

6. I find classical music very boring, and I prefer pop.

Phrasal verbs

D. Choose the correct answer.

1. You should take up a sport and then you would get more exercise.

2. I’m trying to work! Could you please turn your music down?

3. Just ask and I’m sure the other children will let you join in.

4. The referee sent David off for arguing with him.

5. This is my favorite song! Turn it up!

6. A mobile phone rang, but the musician just carried on playing.

7. We can’t afford to eat out very often.

8. I’ve decided to become a vegetarian and give up meat.

Prepositional phrases

E. Write one word in each gap.

1. We were waiting outside the stadium for a long time before they finally let us in.

2. I’ve got that concert on DVD — it’s fantastic.

3. I ran all the way home and I was just on time for my favorite programme.

4. Everyone clapped when the singer came on stage.

5. At the cinema, Mum sat on the right, Dad sat on the left and I sat in the middle.

6. Ed doesn’t want to become a professional footballer. He just does it for fun.

Word formation

F. Complete by changing the form of the word in capitals when this is necessary.

1. What’s the name of that song you were singing.

2. I started to learn the piano, but I don’t think I’ve got much musical talent, to be honest.

3. My dad used to be really fit and was on his college athletic team.

4. When you were young, did you ever play in the street with other local children?

5. Alan is studying to be an actor, but I don’t think he’s enjoying it.

6. They have a wonderful collection of old toys at the museum in town.

7. My grandad loves to sail and we often go out on is boat.

8. You have to practice a lot if you want to work as a musician.

G. Use the word given in capitals at the end of each line to form a word that fits in the gap in the same line.

The need to play

Why are kittens such playful animals? They love chasing a ball or a piece of wool, and they always play in a very athletic way. But why? All of kitten’s actions when playing are, in fact, important for the future. It might look like entertainment, but the kitten is practicing its hunting skills. That heroic jump onto a toy teaches the kitten a lot. Think about your own children and you’ll see that you learnt a lot through play.

Word patterns

H. Write one word in each gap.

Diana: Hello, is that Jenny? I’m bored of watching TV and I felt for a chat.

Jenny: Hi, Diana. Well, I’m reading a book by a Russian writer. It’s about how to become a great actor.

Diana: Really? Oh, I’m really interested in acting. Tell me about it.

Jenny: He says it takes a long time to get good at acting. To become popular in the public, you need to really understand people.

Diana: That sounds just like me! Tell me more. What else does it say?

I. Each of the words in bold is wrong. Write the correct word.

1. I’m completely crazy about skateboarding! I love it!

2. In my free time I listen to music on CD or on the radio.

3. Elsa isn’t very keen with this group, but they’re one of my favorites.

4. Next week we’ve got a game with a team from Hungary.

5. Is that Kylie? Oh, I’m a really big fan of hers.

6. I was really scared when I took part in the singing competition last year.

Рубрика: Իրավունք

Ինչու է լռում ՄԱԿ-ը

«Ինչու է լռում ՄԱԿ-ը» վանկարկումներով մեծ թվով մարդիկ կեսօրին Մատենադարանի դիմաց խաղաղ ցույց սկսեցին: Պատերազմի 23-րդ օրը որոշել են անձամբ դիմել Հայաստանում ՄԱԿ-ի գրասենյակ:

Լուսինե Հակոբյան («Իրավունքի Եվրոպա միովորում» ՀԿ նախագահ) — Տեսնում ենք չեզոքություն, տեսնում ենք, որ այստեղի կառույցների ներկայացուցիչները ակտիվություն չեն ցուցաբերում, չեն այցելում այն վայրերը, որոնք հրթիռակոծվում են, և չեն հավաքում փաստերը, և, ըստ էության, դա է պատճառներից մեկը, որ անհամաչափ արձագանք կա:

Ցուցարարներին բարկացրել է այն հանգամանքը, որ Ադրբեջանում ՄԱԿ-ի ներկայացուցիչն այցելել է Գանձակ, իսկ նույն կառույցի հայաստանյան ներկայացուցիչը 3 շաբաթվա մեջ 1 օր Արցախ կամ, օրինակ, Վարդենիս չի այցելել:

Լուսինե Հակոբյան — Էս սպանող լռությունը, որը սպանում է նաև մեր ժողովրդին… Մենք ուզում ենք, որ մեր ակցիայով բեկում մտնի, և ավելի միանշանակ գնահատականներ լսենք ադրբեջանաթուրքական ագրեսիան դատապարտող, Թուրքիան դատապարտող, պատժամիջոցներ ենք ուզում:

Պահանջները հստակ են՝ մարդիկ չեն ուզում պատերազմ, չեն ընդունում անտարբերությունը և պահանջում են չլռել:

— Պահանջում ենք զինադադար:

— Հանրությանը ներկայացնեն իրավիճակը, որ թուրքերը կոտորում են հայերին, 15 թվականի կոտորածը նորից իրագործում են և պատժեն չարագործներին:

— Ակցիա ենք անում, որ իրանք էլ արձագանքեն էս պատերազմին, որովհետև սա շատ վատ ա անդրադառնում Հայաստանի վրա: Մենք պատերազմ չենք ուզում, մենք խաղաղություն ենք ուզում:

Ցուցարարները Մատենադարանի դիմացից ճամփա ընկան դեպի ՄԱԿ-ի գրասենյակ:

Միևնույն պահին ՄԱԿ-ի գրասենյակի դիմաց մեկ այլ ակցիա էր, որն արդեն Արցախից Երևան եկած կանայք ու երեխաներն էին իրականացնում:

Տուն ու տեղը ժամանակավոր լքած արցախցիներն էլ պահանջում են հարգել իրենց ձայնի ու որոշման իրավունքը՝ ուզում են ապրել ազատ և անկախ Արցախում:

— Ոչ մեկը չի ցրվում, բոլորս մնալու ենք այստեղ մինչև վերջ:

— Միջազգային կառույց է, իրենց գործը ո՞րն է, էսօրվա դրությամբ իրենք պիտի դուրս գան, պատասխան տան:

Մարդկանց բազմությունը կրկնապատկվեց, երբ երկու խումբը ՄԱԿ-ի գրասենյակի դիմաց միավորվեց:

Մատենադարանի դիմացից քայլերթով ժամանած խումբը նամակ էր բերել, բայց ցանկանում են հանձնել անձամբ Հայաստանում ՄԱԿ-ի մշտական համակարգողին: Կառույցից հայտնել են՝ ցուցարաների հետ հանդիպումը ժամը 5-ին է նախատեսվել:

— Մենք չենք փոխանցել նամակը և սպասում ենք մինչև ժամը 5-ը: Կմոտենա հանձնակատարը, և մենք առձեռն կփոխանցենք նամակը, որը մենք բերել ենք մեզ հետ:

Քաղաքում բողոքի ակցիաների շարքն այսքանով չէր ավարտվել: Մտահոգ քաղաքացիների մեկ այլ խումբ էլ Հայաստանում՝ Միացյալ Նահանգների դեսպանատան մոտ էին հավաքվել: ԱՄՆ-ը չպետք է լռի՝ նախ և առաջ որպես ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահ երկիր:

Անահիտ Բախշյան (Կրթության ոլորտի փորձագետ, ցույցի մասնակից) — Ինչպե՞ս կարելի է ագրեսորին և պաշտպանվողին բերել, իրար կողք դնել և հայտարարություններ անել երկուսին հավասարապես: Մենք ուզում ենք ԱՄՆ-ից պահանջել, որ ճանաչի Արցախի անկախությունը, պետականություն ունենա Արցախը, և Հայաստանի քայլերը լրիվ այլ կլինեն:

Քաղաքացիները դժգոհում են նաև, որ ՆԱՏՕ-ի անդամ Թուրքիան Արցախի դեմ կռվում է ամերիկյան զենքերով:

— Մենք ԱՄՆ դեսպանատնից պահանջում ենք, որ դադարեցնի զենքի վաճառքը Թուրքիային, պահանջում ենք, որ դեսպանն այցելի Շուշի ու տեսնի եկեղեցին, և թե ինչպես է ավերվում մշակույթը:

Բողոքի ակցիաների բոլոր մասնակիցներն են պնդում՝ միջազգային հանրությունն ու կառույցները պետք է բացեն աչքերը և չանտեսեն ահաբեկչական գործողություններն ու մարդկության դեմ հանցագործությունները

Рубрика: Կենսաբանություն

Ցիտոպլազմա

Ցիտոպլազմը բջջի հիմնական բաղադրամասն է ու նրա կիսահեղուկ ներքին միջավայրը։ Ցիտոպլազմն անօրգանական աղերի և տարբեր օրգանական նյութերի ջրային լուծույթ է։ Նրանում գերակշռում են սպիտակուցները։ Ցիտոպլազմի բաղադրությունը հարաբերականորեն կայուն է, թեև ցիտոպլազմի և բջջի շրջակա միջավայրի միջև անընդհատ տեղի է ունենում նյութերի փոխանակություն, իսկ ցիտոպլազմում շարունակվում են քիմիական նյութերի փոխարկումները։ Ցիտոպլազմում կարող են կուտակվել տարբեր նյութեր, օրինակ՝ գունակներ (պիգմենտներ), սպիտակուցային մասնիկներ կամ պահեստային սննդանյութեր։ Դրանք կոչվում են ներառուկներ, որոնք ոչ մշտական կառուցվածքներ են և, ի տարբերություն օրգանոիդների, առաջանում, այնուհետև ծախսվում բջջի կենսագործունեության ընթացքում։

Որոշ բջիջների ցիտոպլազմին բնորոշ է սպիտակուցային թելիկների խրձերի և միկրոխողովակների առկայությունը, որոնք կազմավորում են բջջակմախքը։

Рубрика: Ռուսերեն

Роль фразеологизмов в нашей жизни. Задания

Подберите к фразеологизмам синонимы-наречия. При затруднении обратитесь к словарю:

Ни свет ни заря — очень рано

На первых порах — сначала

С минуты на минуту — скоро

Не в бровь, а в глаз — метко

Рука об руку — вместе

С глазу на глаз — наедине с кем то

Рукой подать — очень близко

На скорую руку — быстро

На край света — очень далеко

На живую нитку — сделать что-то небрежно

Как снег на голову — неожиданно

В один миг — мгновенно

Изо всех сил — очень
сильно

Кот наплакал — очень мало

Душа в душу — очень дружно

В мгновение ока — очень быстро

Домашнее задание

Объяснить значения данных фразеологизмов и записать в скобках. Составить 10 предложений с любым из данных фразеологизмов.

Возносить до небес (хвалить) – втаптывать в грязь (унижать, оскорблять).

Воспрянуть духом (преодолеть уныние) – повесить нос (сильно огорчиться).

Выбиться из сил (сильно устать) – набраться сил (окрепнуть).

Душа в душу (очень дружно) – как кошка с собакой (постоянно ссориться).

Засучив рукава (усердно) – спустя рукава (небрежно).

Игра не стоит свеч (не оправдывающее затраченных усилий) – игра стоит свеч (дело оправдывает себя, если его довести до результата).

Идти в гору (добиваться успеху) – катиться по наклонной плоскости (быстро опускаться в деле).

Иметь голову на плечах (быть сообразительным) – без царя в голове (быть глупым).

Как по маслу (легко) – через пень колоду (небрежно).

Кровь с молоком (румяный) – краше в гроб кладут (бледный).

На вес золота (дорого) – яйца выеденного не стоит (малость).

На всех парах (полным ходом) – черепашьим шагом (очень медленно).

На край света (очень далеко) – рукой подать (очень близко).

Прикусить язык (молчать) – развязать язык (много говорить).

1. До ближайшей аптеки рукой подать.

2. Я с тобой хоть на край света.

3. Она очень умная. Видно, что у неё голова на плечах!

4. Не волнуйся, всё пройдёт как по маслу.

5. Наш бизнес идёт в гору.

6. Ты работал так усердно, засучив рукава, ты это заслужил!

7. В конце все спортсмены выбились из сил.

8. Не вешай нос, всё будет хорошо.

9. Они дерутся как кошка с собакой.

10. Поняв, что он сказал что-то лишнее он сразу прикусил язык.

Рубрика: Երկրաչափություն

Կոորդինատների ուղղանկյուն համակարգ․ Առաջադրանքներ

Առաջադրանքներ

Ի՞նչ կենդանի  է պատկերված:

1)  (- 9; 5), (- 7; 5), (- 6; 6), (- 5; 6), (- 4; 7), (- 4; 6), (- 1; 3), (8; 3), (10; 1), (10; — 4),

(9; — 5), (9; — 1), (7; — 7), (5; — 7), (6; — 6), (6; — 4), (5; — 2), (5; — 1), (3; — 2), (0; — 1),

  (- 3; — 2), (- 3; — 7), (- 5; — 7), (- 4; — 6), (- 4; — 1), (- 6; 3), (- 9; 4), (- 9; 5).

 2) Աչք` (- 6; 5)

3) xy հարթության վրա նշեք A (2, 7), B (-1, 6), C (-3, -2), D (2, -4) կետերը։

4) A կետը գտնվում է O սկզբնակետով xy հարթության վրա x-երի դրական կիսաառանցքի վրա, իսկ B կետը՝ y-ների բացասական կիսաառանցքի վրա։ Գտեք ABO եռանկյան գագաթի կոորդինատները, եթե |OA|=3, |OB|=4:

5) A կետը գտնվում է O սկզբնակետով xy հարթության վրա x-երի բացասական կիսաառանցքի վրա, իսկ B կետը՝ y-ների բացասական կիսաառանցքի վրա։ Գտեք ABO եռանկյան գագաթի կոորդինատները, եթե |OA|=3, |OB|=5:

6) xy հարթության վրա A(-2, 5) կետից տարված է ուղղահայաց x-երի առանցքին։ Գտե՛ք ուղղահայացի հիմքի կոորդինատները։

7) xy հարթության վրա A(-3, -4) կետից տարված է ուղղահայաց y-երի առանցքին։ Գտե՛ք ուղղահայացի հիմքի կոորդինատները։